Oplichting per sms en telefoon in Tsjechië: zo herken je het, en dit doe je als je al hebt geklikt.

De trucs die nu rondgaan

• Pakketberichten. „Je pakket wordt vastgehouden, betaal een klein bedrag” namens Česká pošta, PPL, DPD, GLS of Zásilkovna. Moet er voor een pakket echt invoerrecht of een toeslag betaald worden, dan zie je dat als je het zelf opzoekt in de app of op de website van de bezorger.
• Zorgverzekeraar en overheid. In september 2026 waarschuwde de Tsjechische politie voor een grote golf nepberichten namens VZP, de grootste zorgverzekeraar van het land, met overtuigende kopieën van de website. Dezelfde truc wordt gebruikt met belastingteruggaven, boetes en energierekeningen.
• Parkeer- en tolberichten. „Onbetaald parkeren” met een nep-EasyPark-link, of een zogenaamd openstaande tol. De politie zegt het duidelijk: geen enkele instantie eist per sms een spoedbetaling van een boete of schuld. Het snelwegvignet koop je op edalnice.cz; nagemaakte sites rekenen extra voor precies hetzelfde.
• Het telefoontje van de „beveiligingsafdeling van de bank”. Iemand van „je bank” of „de politie” zegt dat je rekening wordt aangevallen of dat iemand op jouw naam een lening afsluit. Dan moet je geld naar een „veilige rekening” overmaken, een code voorlezen, een app installeren of contant geld aan een koerier geven. Het nummer op je scherm kan zo vervalst worden dat het precies dat van je bank lijkt.
• „Koeriers”-links op marktplaatsen. Je verkoopt iets op Bazoš, Sbazar, Vinted of Facebook Marketplace, een koper gaat zonder onderhandelen akkoord en stuurt een link om „de betaling te ontvangen” of „de bezorging te regelen”. De pagina vraagt je kaartnummer, vervaldatum en beveiligingscode. Om geld te ontvangen heeft niemand die nodig.
• „Installeer dit even, dan kan ik helpen.” Een beller vraagt je AnyDesk, TeamViewer, RustDesk of een „beveiligingsapp” te installeren. Daarmee heeft hij je scherm, en heel vaak ook je bankieren.

Een bericht checken in minder dan een minuut

1. Tik de link niet aan. Open de app van de bezorger of de bank, of typ het adres zelf in. Alles wat echt is, staat daar ook.
2. Haast plus betalen is oplichting. „Vandaag nog”, „klein bedrag”, „je rekening wordt geblokkeerd”: echte organisaties regelen niets via een link in een sms.
3. Vertaal het zonder het te openen. Kopieer de tekst naar je vertaalapp of gebruik de cameravertaling. Open de website niet om het te lezen.
4. Bel terug op een nummer dat je al vertrouwt. Hang op en bel het nummer op de achterkant van je pas of in de bankapp. Een vervalste nummerweergave kan het echte nummer van de bank tonen; pas het terugbellen doorbreekt de truc.
5. Vraag het iemand die Tsjechisch leest. Of stuur mij een screenshot. Of een bericht echt is, vertel ik je gratis.

Geklikt, iets ingevuld of geïnstalleerd? Het eerste uur

De volgorde telt: eerst het geld, dan de toegang, dan de rest.

1. Kaartgegevens ingevuld: bel nu je bank op het nummer op je pas of in de app en laat de kaart blokkeren. In de meeste Tsjechische bankapps kun je de kaart ook met een paar tikken bevriezen terwijl je in de wacht staat.
2. Inloggegevens van de bank gegeven of een code voorgelezen: zeg de bank dat je internetbankieren mogelijk gecompromitteerd is. Ze kunnen de toegang blokkeren en recente betalingen nalopen. Verander daarna je wachtwoord, vanaf een apparaat dat je vertrouwt.
3. Een app voor overname op afstand geïnstalleerd: zet wifi en mobiele data op dat apparaat uit, verwijder de app en log er niet in bij je bank tot het apparaat is nagekeken.
4. Een wachtwoord van e-mail of social media ingevuld: verander het, zet tweestapsverificatie aan en controleer de inlogactiviteit en het herstel-e-mailadres en -telefoonnummer. Aanvallers veranderen die graag om later weer binnen te komen.
5. Doe aangifte. De Tsjechische politie neemt aangiftes op bij elk bureau; 158 is het politienummer, 112 het algemene alarmnummer. Neem de berichten, screenshots en betaalgegevens mee. Een aangifte helpt richting bank en verzekering.

Waar ik je mee help

• Het apparaat achteraf nakijken. Tools voor overname op afstand, onbekende apps, browserextensies en instellingen die er niet horen, op telefoon of laptop. Zie virussen & malware verwijderen.
• Accounts terughalen en dichttimmeren. Wachtwoorden, tweestapsverificatie, herstelgegevens en een check waar je overal nog bent ingelogd. Zie gehackte en geblokkeerde accounts.
• De volgende poging makkelijker herkennen. Het ingebouwde spamfilter van je telefoon voor oproepen en sms aanzetten, en je laten zien hoe je ziet waar een link heen gaat voordat je hem aantikt.

Veelgestelde vragen

Gerelateerde gidsen en diensten